| Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού | Ειρήνη Χριστοδούλου |
| Κλάδος/Ειδικότητα | Φιλολόγων ΠΕ02 |
| Τίτλος του ομίλου | Ρητορική, Debate και Ευρωπαϊκή Πολιτειότητα Από την Πνύκα στις Βρυξέλλες |
| Θεματική/ές που εντάσσεται ο όμιλος | Ανθρωπιστικές & Κοινωνικές Επιστήμες Ρητορική & Επιχειρηματολογία: Ανάπτυξη κριτικής σκέψης και δημόσιας ομιλίας. |
| Αριθμός ωρών ομίλου ανά εβδομάδα Τάξη ή τάξεις που απευθύνεται ο όμιλος | Δύο (2) Α΄, Β΄, Γ΄ Λυκείου |
| Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα | Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα: εξοικειωθούν με τις βασικές αρχές της ρητορικής τέχνης και της επιχειρηματολογίας, ασκηθούν στα είδη του ρητορικού λόγου (αυθόρμητος λόγος, προτρεπτικός λόγος, διττοί λόγοι/debate, εκφραστική ανάγνωση), καλλιεργήσουν την ικανότητα παραγωγής τεκμηριωμένου προφορικού και γραπτού λόγου, αναπτύξουν δεξιότητες δημόσιας ομιλίας, συνεργασίας και ηγεσίας, εξοικειωθούν με τις αρχές του δημοκρατικού διαλόγου, της ανεκτικότητας και της ενεργού πολιτειότητας, γνωρίσουν τη διαχρονική πορεία της δημοκρατικής συμμετοχής από την αθηναϊκή Εκκλησία του Δήμου έως τους σύγχρονους ευρωπαϊκούς θεσμούς, προετοιμαστούν για συμμετοχή σε αγώνες ρητορικής τέχνης και debate. |
| Διδακτική μεθοδολογία | Βιωματική, συνεργατική και διερευνητική μάθηση. Εργαστήρια ρητορικής και debate, ασκήσεις δημόσιας ομιλίας, προσομοιώσεις θεσμών, μελέτες περίπτωσης (case studies), ανάλυση ιστορικών και σύγχρονων λόγων, αξιοποίηση ψηφιακών μέσων, συμμετοχή σε ρητορικούς αγώνες και δράσεις πολιτειότητας. Οι μαθητές εργάζονται ατομικά και ομαδικά αναλαμβάνοντας ρόλους ομιλητών, συντονιστών, κριτών και ερευνητών. |
| Αναλυτικό Πρόγραμμα (με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα υλοποίησής από Οκτώβριο μέχρι Μάιο ή Ιούνιο) | Οκτώβριος Η γέννηση της Δημοκρατίας και της Ρητορικής Γνωριμία ομάδας. Η Εκκλησία του Δήμου και η Πνύκα. Ο πολίτης στην Αθηναϊκή Δημοκρατία. Ήθος – Πάθος – Λόγος. Πρώτες ασκήσεις αυθόρμητου λόγου. Ανάλυση ιστορικών ρητόρων. Νοέμβριος Η τέχνη της πειθούς Επιχείρημα και τεκμήριο. Είδη συλλογισμών. Ρητορικές τεχνικές. Ανάλυση λόγων Δημοσθένη, Λυσία, Ισοκράτη. Μικρές αγορεύσεις μαθητών. Πρώτες προσομοιώσεις debate. Δεκέμβριος Δημόσιος λόγος και ενεργός πολίτης Λόγος και αντίλογος. Διττοί λόγοι. Σύγχρονα κοινωνικά ζητήματα. Δημοκρατικός διάλογος και σεβασμός στη διαφορετική άποψη. Εργαστήρια debate. Ιανουάριος Εκφραστική Ανάγνωση και Δημόσια Ομιλία Ορθοφωνία. Φωνή και σώμα. Εκφραστική ανάγνωση ποιημάτων και πεζών κειμένων. Καβάφης, Σεφέρης, Ελύτης. Πολιτικοί και ιστορικοί λόγοι. Προετοιμασία για ρητορικούς αγώνες. Φεβρουάριος Προετοιμασία Αγώνων Ρητορικής και Debate Αυθόρμητος λόγος. Προτρεπτικός λόγος. Εκφραστική ανάγνωση. Διττοί λόγοι. Εσωτερικοί αγώνες μεταξύ ομάδων. Επιλογή ομάδας εκπροσώπησης σχολείου. (Μπορεί να συνδεθεί και με την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας στις 9 Φεβρουαρίου.) Μάρτιος Ρητορικοί Αγώνες και Δημοκρατικοί Θεσμοί Συμμετοχή στους Αγώνες Ρητορικής Τέχνης Pierce College. Αποτίμηση εμπειρίας. Επίσκεψη στη Βουλή των Ελλήνων. Συζήτηση για τον κοινοβουλευτισμό. Από την Εκκλησία του Δήμου στη Βουλή. Απρίλιος Από την Αθήνα στις Βρυξέλλες Ευρωπαϊκή Ένωση και Ευρωπαϊκή Πολιτειότητα: Μελέτη συγκριτικών κοινοβουλευτικών θεσμών: από την Εκκλησία του Δήμου στη Βουλή των Ελλήνων, το Westminster και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.Δικαιώματα και υποχρεώσεις Ευρωπαίου πολίτη. Προσομοίωση συνεδρίασης Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Debate για σύγχρονα ευρωπαϊκά ζητήματα. Παρακολούθηση πανεπιστημιακών διαλέξεων, σεμιναρίων ή εργαστηρίων σχετικά με τη ρητορική, το debate, τη δημοκρατία και την πολιτική επικοινωνία, στο πλαίσιο εκπαιδευτικών μετακινήσεων στην Ελλάδα ή το εξωτερικό. Μάιος Από την Πνύκα στις Βρυξέλλες Ομαδικές εργασίες. Δημιουργία ψηφιακού υλικού. Δημόσια παρουσίαση αποτελεσμάτων. Μαθητικό συνέδριο ή ημερίδα του ομίλου. Παραγωγή ηλεκτρονικού οδηγού επιχειρηματολογίας. Ιούνιος Αποτίμηση και Διάχυση Τελικές παρουσιάσεις. Ψηφιακό portfolio. Βιντεοσκοπημένα debates. Έκθεση πεπραγμένων. Αξιολόγηση ομίλου και αναστοχασμός. |
| Διδακτικό υλικό (έντυπο και ηλεκτρονικό) | Σημειώσεις και φύλλα εργασίας της διδάσκουσας. Επιλεγμένα αποσπάσματα από τη «Ρητορική» του Αριστοτέλη και κείμενα των Λυσία, Ισοκράτη και Δημοσθένη. Αποσπάσματα από τον Θουκυδίδη (Επιτάφιος Περικλέους, Μυτιληναϊκός και Μηλιακός Διάλογος). Κείμενα Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας του Λυκείου. Ποιητικά και πεζά κείμενα (Καβάφης, Σεφέρης, Ελύτης κ.ά.) για ασκήσεις εκφραστικής και νοηματικής ανάγνωσης. Υλικό και οδηγοί επιχειρηματολογίας–αντιλογίας (debate), διττών λόγων και αυθόρμητου λόγου. Εκπαιδευτικό υλικό από το Debate House και την Πανελλήνια Ένωση για την Προώθηση της Ρητορικής στην Εκπαίδευση. Εκπαιδευτικό υλικό της Βουλής των Ελλήνων και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη δημοκρατία, τα δικαιώματα και την ενεργό πολιτειότητα. Ψηφιακό υλικό από την πύλη Europa.eu και το πρόγραμμα «Σχολεία Πρέσβεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου». TED Talks, εκπαιδευτικά podcasts, ντοκιμαντέρ και οπτικοακουστικό υλικό δημόσιου λόγου. Δημοσιογραφικά άρθρα, σύγχρονοι πολιτικοί λόγοι και παρεμβάσεις προσωπικοτήτων του δημόσιου βίου ως μελέτες περίπτωσης. Ψηφιακές πλατφόρμες (e-class, myschool, Canva, Padlet κ.ά.) για συνεργατικές δραστηριότητες και διάχυση αποτελεσμάτων. |
| Τρόπος επιλογής μαθητών | Υποβολή σύντομης αίτησης ενδιαφέροντος και σύντομη προσωπική συνέντευξη. Θα συνεκτιμηθούν το ενδιαφέρον για τον δημόσιο λόγο, η διάθεση συνεργασίας, η συνέπεια και η δυνατότητα τακτικής συμμετοχής στις δράσεις του ομίλου. |
| Τρόποι αξιολόγησης μαθητών | Συστηματική παρακολούθηση συμμετοχής Ατομικός φάκελος εργασιών (portfolio) Δημόσιες παρουσιάσεις Συμμετοχή σε debates και ρητορικούς αγώνες Εκφραστική ανάγνωση Αυτοαξιολόγηση και ετεροαξιολόγηση Τελική αναστοχαστική έκθεση |
| Προτεινόμενο ωρολόγιο πρόγραμμα ομίλου (ημέρα/ώρα έναρξης/ώρα λήξης) | Πέμπτη, 14:20 – 16:20 |
| Τόπος διεξαγωγής ομίλου | Σχολικές εγκαταστάσεις: προσφερόμενη αίθουσα με διαδραστικό πίνακα, σχολική βιβλιοθήκη |
| Ειδικοί εξωτερικοί συνεργάτες | Εκπαιδευτές Ρητορικής και Debate. Μέλη της Πανελλήνιας Ένωσης για την Προώθηση της Ρητορικής στην Εκπαίδευση. Δημοσιογράφοι και επαγγελματίες των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης. Ηθοποιοί, εκφωνητές και ειδικοί στην εκφραστική ανάγνωση και ορθοφωνία. Στελέχη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Europe Direct και ευρωπαϊκών εκπαιδευτικών προγραμμάτων. (Η συμμετοχή των εξωτερικών συνεργατών θα πραγματοποιείται είτε με φυσική παρουσία είτε εξ αποστάσεως μέσω διαδικτυακών συναντήσεων και εργαστηρίων.) |
| Συνεργασίες (ιδρύματα, οργανισμοί, σχολεία, φορείς, πρόσωπα κ.ά.) | Debate House, https://debatehouse.gr/Pierce The American college of Greece, https://www.pierce.gr/EKΠΑ, https://www.uoa.gr/Όμορα σχολεία της ίδιας βαθμίδαςΠανελλήνια Ένωση για την Προώθηση της Ρητορικής στην Εκπαίδευση |
| Εκπαιδευτικές επισκέψεις | Debate House, AθήναΣυμμετοχή σε ημερίδες και μαθητικούς αγώνες λόγου.Pierce College – Ρητορικοί Αγώνες. |
| Τρόπος αξιολόγησης του ομίλου | Η αξιολόγηση θα πραγματοποιηθεί μέσω: ερωτηματολογίων μαθητών, αποτίμησης δράσεων, συμμετοχής σε διαγωνισμούς και αγώνες, ποιότητας παραδοτέων, παρουσίας και διάχυσης των αποτελεσμάτων στη σχολική κοινότητα, αναστοχασμού της ομάδας και της υπεύθυνης εκπαιδευτικού. |
| Παραδοτέα | Ψηφιακό portfolio ομίλου. Βιντεοσκοπημένοι ρητορικοί αγώνες και debates. Ηλεκτρονικό περιοδικό ή e-book με μαθητικά κείμενα. Προσομοίωση Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Δημόσια εκδήλωση «Από την Πνύκα στις Βρυξέλλες». Παρουσίαση αποτελεσμάτων στην ιστοσελίδα του σχολείου. Συμμετοχή σε μαθητικούς αγώνες ρητορικής τέχνης. |